Azpeitiko Udalak eta Kulturaz kooperatibak ematen dituzten sormen beken 2024ko artista irabazleen lanak ikusgai daude, gaurtik aurrera, Betharram aretoan. Telak, gorputzen grabitate politikoa, ibaiei erauzitako hariak, marrak... ikusteko aukera izango du erakusketara agertuko denak.
Sei dira gaur eguerdian aurkeztu eta martxoaren 23ra bitarte Betharramen ikugai izango diren artelanen egileak. Horietako bik, Izaro Ieregik eta Jon Amorrortu, sorkuntzako egonaldiaren beka jaso zuten. Aldiz, kultur sorkuntzaren beka irabazi zuten Intza Arakistainek, Igor Rezolak, Ane Zapirainek eta Viviane Straubek.
Aitor Larrañaga Azpeitiko Udaleko Kultur zinegotziak egin die harrera artisten lanak ezagutzera agertu diren herritarrei. Azaldu du 2016an jarri zituztela martxan sorkuntza bekak, 20.000 euroko laguntza banatuta, sortzaileek haien lanak egiteko aukera izateko helburuz.
Atzetik, artistek azken urtean landu dituzten obrei buruzko azalpenak eman dituzte:
Denboraren lerroak
Marra proiektua aurkeztu du Jon Amorrortuk (Bilbo, 1990), hain zuzen, "marren ikerketari buruzko lana", zehaztu duenez. "Askotan egiten dut lan koadernoetan, eta pentsatzen aritu nintzen nola ireki nezakeen marra hori beste esparru batzuetara", esan du. Dinamoan egonaldia egin duen artista honek presentziari eta denboraren joanari buruz hitz egiten duten koadernoak jarri ditu ikusgai Betharramen.
Ibaien hariak
Urola eta Euskal Herriko beste erreka batzuetatik hartutako hondakinekin, hariekin batez ere, sortu ditu Viviane Straubek (Ravensbrug, Alemania, 1989) Textile serieko obrak. Interes ekologista batek eraman du lanok sortzera, baina ez horrek bakarrik, argitu duenez: "Hondakinak integratu nahi nituen, antzinako josteko teknikak erabiliz".
Urtebeteko prozesuan aldaketak izan ditu bere lanak, oroz gain, bi hilabetez Kurdistanen egin zuen egonaldi artistikoak eraginda. "Kutsu politiko bat eman die obrei", esan du.
Materia, naturan
"Gorputz batek ingurunera doitzeko duen gaitasunaz" ari da Ane Zapirain (Bilbo, 1997) Betharramen dituen lanetan. "Nire ikergaia fisikoa da. Grabitatea, indarrak, erori... Gorputzari materia baten modura begiratu diot. Modu bat da ikusteko mundu honetan nola existitu, pentsatzeko nola jarri nahiko nukeen munduarekin harremanetan nire gorputza", esplikatu du.
Pasabide bat izena eman dio hori guztia islatzen duten bideo sorkuntzei; hiru ikus daitezke Azpeitiko aretoan.
Pintura, markorik gabe
Azkoitiko Intza Arakistainek (1997) pinturarekin egin ohi du lan, baina kritikoa da lanak erakusteko akademiak inposatzen dituen espazioekin: koadroak, espazio diafano batean. Horrekin nola apurtu pentsatzen hasi zen, eta koadroen partez, oihalak erabili ditu El rayo verde en una tienda de alfombras serierako.
"Sorkuntza prozesuan, jolasa oso inportantea da niretzat, eta beti saiatzen naiz sorpresaz datozen aurkikuntza txikiak erabiltzen", azaldu du. Proiektu honetarako, beraz, akademiatik aldentzeko ahalegina eta alfonbren denda baten iruditegia izan ditu oinarrian.
Herioa, beltzez eta handi
Grafitiaren mundutik dator Igor Rezola (Itsasondo, 1974) eta, onartu duenez, ziur aski horregatik du lan handiak egiteko joera. Mural erako koadro bat jarri du Betharram aretoan, azken aldian bere sormen prozesuan eragin duten hainbat ideia jasotzen dituena: heriotza, hutsunea eta dolua, esaterako.
Itxierak eta irekierak izeneko seriea zazpi piezek osatzen dute. "Pieza horiek familia baten modura ikusten ditut, bata bestearekin harremanetan daude", aipatu du.
Amorruaren boterea
Amorrua ez da halabeharrez txarra, La ira neumática sortu duen Izaro Ieregi (Algorta, 1987) artistaren ustez. Are, amorrua politikoki erabili daitekeela uste du, eta horixe bera erakusten saiatu da bideoan jaso dituen dantza eta koreografien bidez.
Artista honen iritziz, gorputzaren grabitate soilak botere politikoa dauka. Rosa Parksek zurien autobuseko eserlekutik altxatzeari uko egin zionekoa jarri du adibide gisa. Hala emakumeen amorrua aldarrikatzen du Ieregik, "genero-aberrazio" gisa ulertzen bada ere, eraldatzeko ahalmena duela sinesten duelako.
Sei artiston proiektuen lagin batzuk ikusgai izango dira egunero, areto horretan: astelehenetik ostiralera, 18:00etatik 20:00etara; eta larunbatetan eta igandeetan, 12:00etatik 14:00etara.